Metal işlemede fason üretim büyük ölçüde iki yöntem etrafında döner: sac işleri (lazer kesim, büküm, kaynak) ve talaşlı imalat (CNC torna, freze). İkisinin fiyat mantığı farklıdır; doğru teklif almak için farkı bilmek gerekir.
Lazer kesim fiyatı
Lazer kesimde fiyat genellikle dakika ya da metre üzerinden verilir. Etkenler:
- Sac kalınlığı ve malzeme: Kalın sac yavaş kesilir; paslanmaz ve alüminyum siyah saca göre pahalıdır (hem malzeme hem kesim hızı).
- Kesim uzunluğu ve delik sayısı: Her delme başlangıcı zaman alır; çok delikli parça pahalıdır.
- Nesting verimi: Parçalar sac levhaya ne kadar sıkışık yerleşirse fire o kadar az, fiyat o kadar düşük.
- Malzeme kimden: Üretici alırsa malzeme + kâr; kendi sacınızı verirseniz sadece kesim.
Büküm büküm adedi başına, kaynak kg ya da iş başına fiyatlanır.
CNC işleme fiyatı
Talaşlı imalatta fiyat tezgah saati üzerinden hesaplanır: torna, 3 eksen freze ve 5 eksen freze farklı saat ücretlerine sahiptir. Toplam = program/ayar süresi + (parça başı işleme süresi × adet) × saat ücreti + malzeme + kesici takım + yüzey işlemi. Adet arttıkça ayar süresi parça başına bölündüğü için birim fiyat düşer; bu yüzden 1 adet prototip ile 100 adet seri arasında birim fiyat farkı büyüktür.
Fiyatı artıran detaylar
- Dar toleranslar (±0,01 mm) ve geometrik toleranslar
- Yüzey pürüzlülüğü şartı (Ra değeri)
- Sert malzeme (paslanmaz, titanyum, sertleştirilmiş çelik)
- İç köşe radyüsleri, derin cepler, ince duvarlar
- Isıl işlem, kaplama, boya gibi ek adımlar
- Ölçüm raporu (CMM) talebi
Tasarımda gereksiz dar tolerans ve karmaşık geometri varsa üreticiyle konuşup sadeleştirmek fiyatı ciddi düşürür.
Dosya hazırlığı
- Lazer kesim için DXF (1:1 ölçek, kapalı konturlar, çift çizgi yok).
- CNC için STEP 3D model + tolerans ve yüzey şartlarını gösteren PDF teknik resim.
- Malzeme ve kalite (örneğin S235JR, AISI 304, 6061-T6) açıkça yazılmış olmalı.
Düzgün dosya, teklif süresini günlerden saatlere indirir.
Teklif isterken verilecek bilgiler
Dosyalar, malzeme, adet (ve yıllık tahmin), termin, yüzey işlemi, paketleme/teslim yeri, ölçüm raporu istenip istenmediği. Üç üreticiden aynı dosyayla teklif alın; fiyatı kalem kalem isteyin.
Üretici seçerken
- Tezgah parkı işinize uygun mu (tabla ölçüsü, eksen sayısı, lazer gücü)?
- Ölçüm ekipmanı var mı (kumpas yeterli değil; mikrometre, mastar, mümkünse CMM)?
- Benzer parça fotoğrafı ve referans?
- Kaplama/ısıl işlemi kendisi mi yaptırıyor, süresi termine dahil mi?
Nerede bulunur?
İstanbul (İkitelli, Dudullu, Tuzla), Kocaeli, Bursa, Konya, Ankara OSTİM, İzmir ve Kayseri metal–makine kümelerinin güçlü olduğu illerdir. FasonBul'da metal–makine üreticilerini şehre göre filtreleyebilir ya da talebinizi yayınlayıp tekliflerin size gelmesini sağlayabilirsiniz. Örnek şehir sayfaları: İstanbul metal işleme, Konya metal işleme.